یکی از نگرانی‌های رایج والدین، احتمال ارتباط میان واکسیناسیون و ابتلا به اوتیسم است. نگرانی‌ای که در بعضی موارد باعث می‌شود خانواده‌ها درباره واکسیناسیون کودک خود دچار تردید شوند. با وجود این نگرانی‌ها، شواهد علمی معتبر نشان نداده‌اند که واکسن‌های دوران کودکی باعث اوتیسم می‌شوند. واکسیناسیون طبق برنامه توصیه‌شده، نقش مهمی در پیشگیری از بیماری‌های عفونی جدی مانند سرخک و فلج اطفال دارد و خودداری از واکسیناسیون می‌تواند کودک را در معرض این بیماری‌ها قرار دهد.
اگر والدین درباره رشد، رفتار یا مهارت‌های ارتباطی کودک خود نگرانی دارند، بهتر است به جای نسبت دادن علائم به واکسن، موضوع را با پزشک و متخصص رشد کودک مطرح کنند. مراجعه به بهترین متخصص اوتیسم می‌تواند به ارزیابی دقیق‌تر وضعیت رشدی کودک و تشخیص به‌موقع مشکلات احتمالی کمک کند.
در ادامه، رابطه میان واکسن‌ها و اوتیسم، واکسن MMR، تیمروسال و مهم‌ترین نگرانی‌های والدین در این زمینه را بررسی خواهیم کرد.
سیستم ایمنی کودک و واکسیناسیون
سیستم ایمنی از ابتدای زندگی با انواع میکروب‌ها و مواد بیگانه مواجه می‌شود و در معرض عوامل مختلف محیطی قرار می‌گیرد. واکسن‌ها نیز با هدف ایجاد پاسخ محافظتی در برابر بیماری‌های مشخص طراحی شده‌اند.
این تصور که سیستم ایمنی کودک توانایی مقابله با واکسن را ندارد یا واکسیناسیون می‌تواند به طور مستقیم باعث اوتیسم شود، با شواهد علمی موجود سازگار نیست. واکسن‌ها پیش از استفاده عمومی از نظر ایمنی و اثربخشی بررسی می‌شوند و برنامه واکسیناسیون کودکان نیز بر اساس ارزیابی‌های پزشکی و سلامت عمومی تنظیم شده است.
بنابراین، نگرانی درباره تأثیر واکسن بر سیستم ایمنی نباید باعث حذف خودسرانه واکسن‌های ضروری از برنامه کودک شود. در صورت وجود بیماری زمینه‌ای یا شرایط خاص، بهتر است زمان و نوع واکسن با نظر پزشک تعیین شود.
همچنین ببینید : بازی درمانی در کودکان
خطرات واکسن نزدن کودکان چیست ؟
واکسیناسیون یکی از روش‌های مهم پیشگیری از بیماری‌های عفونی است. کاهش بیماری‌هایی مانند فلج اطفال و سرخک در بسیاری از کشورها تا حد زیادی با گسترش برنامه‌های واکسیناسیون ارتباط دارد.
وقتی تعداد زیادی از افراد یک جامعه واکسن دریافت نکنند، احتمال انتشار بیماری‌های قابل پیشگیری افزایش پیدا می‌کند. این مسئله فقط سلامت یک کودک را تحت تأثیر قرار نمی‌دهد و می‌تواند برای نوزادان، افراد دارای نقص ایمنی و کسانی که به دلایل پزشکی امکان دریافت بعضی واکسن‌ها را ندارند نیز خطر ایجاد کند. به همین دلیل، تصمیم درباره تأخیر یا حذف واکسن کودک بهتر است بر اساس توصیه پزشک و شرایط پزشکی او گرفته شود.
رابطه بین اوتیسم و واکسن MMR
برخی از مطالعات به مقایسه گروهی از کودکانی که واکسن MMR را انجام داده اند با کودکانی که این واکسن را انجام نداده اند، پرداختند. این تحقیقات نشان دادند که احتمال ابتلا به اوتیسم در هیچ یک از این دسته گروه ها نسبت به دیگری بیشتر نیست.
در طول سال‌های گذشته، مطالعات گسترده‌ای برای بررسی احتمال ارتباط واکسن MMR و اوتیسم انجام شده است. نتایج مطالعات معتبر نشان داده‌اند که دریافت واکسن MMR خطر ابتلا به اوتیسم را افزایش نمی‌دهد. بخش زیادی از نگرانی‌ها درباره این موضوع به دلیل یک گزارش قدیمی است که ارتباطی میان واکسن MMR و اوتیسم مطرح کرده بود. این گزارش بعدها به دلیل مشکلات جدی در روش انجام پژوهش و تخلفات علمی پس گرفته شد و نتایج آن قابل استناد شناخته نشد.
واکسن سه گانه و اوتیسم
واکسن سه‌گانه درواقع واکسنی است که برای پیشگیری از سرخک، اوریون و سرخجه استفاده می‌شود. ادعای ارتباط این واکسن با اوتیسم سال‌ها مورد بررسی قرار گرفته است، اما مطالعات بزرگ و باکیفیت چنین ارتباطی را تأیید نکرده‌اند.
والدین بهتر است برای تصمیم‌گیری درباره واکسیناسیون به منابع پزشکی معتبر و نظر پزشک کودک مراجعه کنند و اطلاعات مربوط به واکسن را از منابع غیرعلمی دریافت نکنند.
همچنین ببینید : کاردرمانی حسی در کودکان
تیمروسل در واکسن چیست ؟
تیمروسال یا تیومرسال ماده‌ای نگهدارنده است که در برخی فرآورده‌های واکسنی چنددوزی برای جلوگیری از آلودگی میکروبی استفاده شده است. این ماده حاوی نوعی ترکیب جیوه به نام اتیل‌مرکوری است.
نگرانی درباره تیمروسال بیشتر به دلیل شباهت واژه «مرکوری» با متیل‌مرکوری، نوع دیگری از ترکیبات جیوه، ایجاد شده است. این دو ماده از نظر ویژگی‌های شیمیایی و نحوه دفع از بدن یکسان نیستند. در برخی کشورها میزان استفاده از تیمروسال در واکسن‌های کودکان کاهش یافته یا واکسن‌های فاقد این ماده در دسترس قرار گرفته‌اند.
تحقیقات انجام شده بر روی واکسن ها، دانشمندان را به این نتیجه رسانند که اتیل مرکوری همان اثرات متیل مرکوری را ندارد. بدن اتیل مرکوری را سریعتر از متیل مرکوری دفع می کند بنابراین اتیل مرکوری در بافت های بدن انسان جمع نمی شود.
برخی بر این باورند که کودکانی که در معرض تیمروسل موجود در واکسن ها قرار می گیرند شش برابر کودکانی است که هستند که آن را دریافت نکرده اند و احتمال به اوتیسم آنها بالا می باشد اما با انجام ارزیابی های دقیق از این یافته ها و شکایات جمع شده از این سیستم اعلام نمودند که هیچ ابزاری برای این ارزیابی صحت ندارد.
آیا تیمروسل موجود در واکسن ها باعث ایجاد اوتیسم می شود ؟
تیمروسال یکی دیگر از موادی است که در بحث‌های مربوط به واکسن و اوتیسم مورد توجه قرار گرفته است. حذف یا خودداری از واکسن‌های ضروری با هدف پیشگیری از اوتیسم، پشتوانه علمی ندارد. اگر کودک شرایط پزشکی خاصی دارد یا والدین درباره ترکیبات یک واکسن نگرانی دارند، بهتر است پیش از واکسیناسیون با پزشک مشورت کنند.
در صورت وجود نگرانی درباره رشد یا رفتار کودک نیز ارزیابی تخصصی اهمیت بیشتری از جست‌وجوی یک علت دارد. انتخاب بهترین مراکز درمان اوتیسم می‌تواند در صورت وجود علائم رشدی، به ارزیابی چندجانبه و برنامه‌ریزی مناسب برای کودک کمک کند.
آیا در واکسن آنفلوانزا از تیمروسل استفاده می شود ؟
برخی انواع واکسن آنفلوانزا، به‌ویژه فرآورده‌های چنددوزی، ممکن است حاوی تیمروسال به عنوان ماده نگهدارنده باشند. در مقابل، برخی فرآورده‌های تک‌دوزی بدون تیمروسال نیز وجود دارند. وجود یا نبود تیمروسال در یک واکسن به نوع فرآورده و شرایط عرضه آن بستگی دارد.
برای انتخاب واکسن مناسب کودک، بهتر است نوع واکسن و شرایط مصرف آن با توجه به سن، وضعیت سلامت و توصیه پزشک بررسی شود. وجود تیمروسال نیز به معنای افزایش خطر ابتلا به اوتیسم نیست.
سخن پایانی
طی چند سال اخیر بحث در مورد ارتباط با اوتیسم در کودکان و واکسیناسیون همچنان ادامه دارد و این موضوع باعث نگرانی والدین شده است هر چند هنوز شواهد معتبری برای اثبات این موضوع وجود ندارد. واکسن‌ها نقش مهمی در پیشگیری از بیماری‌های عفونی دارند و خودداری از واکسیناسیون بدون مشورت با پزشک می‌تواند کودک را در معرض بیماری‌های قابل پیشگیری قرار دهد. در مقابل، اگر والدین درباره رشد یا رفتار کودک نگرانی دارند، بهتر است این نگرانی را با متخصص مطرح کنند تا کودک به شکل دقیق ارزیابی شود.
